{"id":155532,"date":"2026-09-27T12:50:12","date_gmt":"2026-09-27T09:50:12","guid":{"rendered":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/ab-hibrit-tehditlere-ortak-yaniti-degerlendiriyor\/"},"modified":"2026-09-27T12:50:12","modified_gmt":"2026-09-27T09:50:12","slug":"ab-hibrit-tehditlere-ortak-yaniti-degerlendiriyor","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/ab-hibrit-tehditlere-ortak-yaniti-degerlendiriyor\/","title":{"rendered":"AB, hibrit tehditlere ortak yan\u0131t\u0131 de\u011ferlendiriyor"},"content":{"rendered":"<p>Avrupa\u2019n\u0131n g\u00fcvenlik g\u00fcndeminde son d\u00f6nemde a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131 artan \u201chibrit\u201d tehditler, yar\u0131n Br\u00fcksel\u2019de bir araya gelecek Avrupa Birli\u011fi (AB) savunma bakanlar\u0131n\u0131n toplant\u0131s\u0131nda bu eylemlere kar\u015f\u0131 \u00fcye \u00fclkelerin kullanabilece\u011fi AB ara\u00e7lar\u0131yla birlikte ele al\u0131nacak.<\/p>\n<p>AB \u00fclkelerinin savunma bakanlar\u0131, yaz tatili aras\u0131n\u0131n ard\u0131ndan yar\u0131n resmi toplant\u0131lar\u0131nda ilk kez bir araya gelecek.<\/p>\n<p>31 A\u011fustos\u2019ta AB D\u00f6nem Ba\u015fkan\u0131 \u0130rlanda\u2019da bir araya gelen bakanlar, 7-8 Temmuz\u2019da Ankara\u2019daki NATO zirvesinin yank\u0131lar\u0131n\u0131 ele alm\u0131\u015f, Ukrayna\u2019ya destek, g\u00fcvenlik ve savunmada uzay\u0131n rol\u00fc, deniz g\u00fcvenli\u011fi gibi ba\u015fl\u0131klar\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015fm\u00fc\u015ft\u00fc.<\/p>\n<p>Bu kez bakanlar\u0131n ana g\u00fcndeminde &#8220;hibrit&#8221; tehditlere ortak yan\u0131t ve bunlar kar\u015f\u0131s\u0131nda Avrupa\u2019n\u0131n savunma haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131n\u0131 h\u0131zland\u0131rma \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 yer al\u0131yor.<\/p>\n<p>Son y\u0131llarda savunma ve g\u00fcvenlik, Avrupa\u2019n\u0131n g\u00fcndeminde daha geni\u015f yer tutarken, tart\u0131\u015fmalar Avrupa\u2019n\u0131n NATO i\u00e7erisinde daha b\u00fcy\u00fck rol \u00fcstlenmesi, savunma \u00fcretimlerini ve harcamalar\u0131n\u0131 art\u0131rmas\u0131n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra hibrit tehditler kar\u015f\u0131s\u0131nda \u00fcye \u00fclkelerin askeri kapasitesini g\u00fc\u00e7lendirmesi ve koordine etmesi etraf\u0131nda \u015fekilleniyor.<\/p>\n<p>\u015eubat 2022&#8217;de ba\u015flayan Rusya-Ukrayna Sava\u015f\u0131&#8217;n\u0131n ard\u0131ndan AB taraf\u0131ndan s\u0131k\u00e7a kullan\u0131lmaya ba\u015flanan &#8220;hibrit tehdit&#8221;, insans\u0131z hava ara\u00e7lar\u0131 (\u0130HA) ihlalleri, siber sald\u0131r\u0131lar, sabotaj ve dezenformasyon faaliyetlerini ifade ediyor.<\/p>\n<p>Rusya kaynakl\u0131 oldu\u011fu de\u011ferlendirilen bu eylemler, son d\u00f6nemde AB\u2019nin g\u00fcvenli\u011fine y\u00f6nelik ba\u015fl\u0131ca tehditler aras\u0131nda g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor.<\/p>\n<p>Toplant\u0131 \u00f6ncesinde AB \u00fclkelerinin b\u00fcy\u00fckel\u00e7ileri bir dizi senaryo ve \u00f6nlemi de\u011ferlendirirken, New York\u2019taki BM Genel Kurulu marj\u0131ndaki temaslarda da \u00fcye \u00fclkelerin d\u0131\u015fi\u015fleri bakanlar\u0131, Rusya kaynakl\u0131 bir hibrit sald\u0131r\u0131n\u0131n can kayb\u0131na yol a\u00e7mas\u0131 halinde izlenebilecek yol \u00fczerinde g\u00f6r\u00fc\u015fmeler yapt\u0131.<\/p>\n<p>Yar\u0131n yap\u0131lacak toplant\u0131n\u0131n g\u00fcndemiyle ilgili bilgi al\u0131nan \u00fcst d\u00fczey AB yetkilisi, bakanlar\u0131n hibrit tehditler kar\u015f\u0131s\u0131nda AB d\u00fczeyinde hangi ara\u00e7lar\u0131n kullan\u0131labilece\u011fini g\u00f6r\u00fc\u015fece\u011fini s\u00f6yledi.<\/p>\n<p>AB yetkilisi, \u00fcye \u00fclkelerin verilecek yan\u0131t\u0131 kendilerinin belirleyece\u011fini ancak ortak bir Avrupa yakla\u015f\u0131m\u0131 konusunda uzla\u015f\u0131lmas\u0131 halinde AB\u2019nin hibrit ve siber olaylara m\u00fcdahale ekiplerini, mali kaynaklar\u0131n\u0131 ve baz\u0131 d\u00fczenlemelerdeki acil durum mekanizmalar\u0131n\u0131 devreye sokabilece\u011fini anlatt\u0131.<\/p>\n<p>Bu ara\u00e7lar\u0131n \u00fcye \u00fclkelere se\u00e7enekler sunacak \u015fekilde bir araya getirilmesi \u00fczerinde duruluyor.<\/p>\n<p>AB yetkilisi, hibrit tehditlerin AB-NATO diyalo\u011funun \u00f6nemli alanlar\u0131ndan da biri oldu\u011funa i\u015faret etti.<\/p>\n<p>Yetkili, AB Komisyonu Ba\u015fkan\u0131 Ursula von der Leyen\u2019in 16 Eyl\u00fcl&#8217;de Avrupa Parlamentosunda yapt\u0131\u011f\u0131 &#8220;Birli\u011fin Durumu&#8221; konu\u015fmas\u0131nda \u00f6nerdi\u011fi &#8220;acil g\u00fcvenlik protokol\u00fcn\u00fcn&#8221; de bakanlarca ele al\u0131nabilece\u011fini belirterek, protokol\u00fcn nas\u0131l i\u015fleyece\u011finin hen\u00fcz \u015fekillendirilmekte oldu\u011funu ve bu konuda \u00fcye \u00fclkelerin y\u00f6nlendirmesine ihtiya\u00e7 duyuldu\u011funu s\u00f6yledi.<\/p>\n<p>Von der Leyen, silahl\u0131 sald\u0131r\u0131 d\u00fczeyine ula\u015fmasa da bir \u00fclkenin g\u00fcvenli\u011fini tehdit eden hibrit eylemler kar\u015f\u0131s\u0131nda, ilgili \u00fcye \u00fclkenin talebiyle b\u00fct\u00fcn AB \u00fclkelerinin bir araya gelerek ortak yan\u0131t belirlemesini \u00f6nermi\u015fti.<\/p>\n<p>&#8211; \u0130HA ihlalleri<\/p>\n<p>Son haftalarda Avrupa\u2019da \u0130HA kaynakl\u0131 hava sahas\u0131 ihlalleri g\u00fcvenlik kayg\u0131lar\u0131n\u0131 art\u0131rd\u0131. 15 Eyl\u00fcl\u2019de Litvanya hava sahas\u0131na Belarus y\u00f6n\u00fcnden giren bir \u0130HA, NATO g\u00f6revindeki sava\u015f u\u00e7a\u011f\u0131nca d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcld\u00fc.<\/p>\n<p>Artan kayg\u0131lar \u00fczerine Polonya 21 Eyl\u00fcl\u2019de, Rusya\u2019n\u0131n Ukrayna\u2019ya y\u00f6nelik hava sald\u0131r\u0131lar\u0131 s\u0131ras\u0131nda sava\u015f u\u00e7aklar\u0131n\u0131 havaland\u0131r\u0131p hava savunma sistemlerini tedbir amac\u0131yla haz\u0131r duruma ge\u00e7irdi.<\/p>\n<p>AB yetkilisi, Avrupa \u00fclkelerine y\u00f6nelik olas\u0131 bir Rus \u0130HA sald\u0131r\u0131s\u0131na ili\u015fkin bas\u0131na yans\u0131yan iddialar\u0131 do\u011frulamazken, \u00fcye \u00fclkelerin tehdidi ciddiye ald\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve bir\u00e7ok \u00fclkede \u00fcst d\u00fczey g\u00f6r\u00fc\u015fmeler yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 aktard\u0131.<\/p>\n<p>Yetkili, AB d\u00fczeyinde Rusya\u2019ya diplomatik bask\u0131 ve diplomatlara y\u00f6nelik daha s\u0131k\u0131 kontrollerin de\u011ferlendirilebilece\u011fini ifade ederek, \u0130HA sald\u0131r\u0131lar\u0131n\u0131n do\u011frudan etkisinin yan\u0131 s\u0131ra psikolojik etkisine kar\u015f\u0131 da haz\u0131rl\u0131kl\u0131 olunmas\u0131 gerekti\u011fini, toplant\u0131da &#8220;bilgi manip\u00fclasyonu&#8221;yla m\u00fccadele ve &#8220;sald\u0131r\u0131 sonras\u0131 ileti\u015fim&#8221;in de bu kapsamda ele al\u0131naca\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yledi.<\/p>\n<p>&#8211; Ukrayna\u2019n\u0131n hava savunmas\u0131 ihtiyac\u0131<\/p>\n<p>Toplant\u0131n\u0131n bir di\u011fer \u00f6nemli ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 Ukrayna\u2019n\u0131n hava savunmas\u0131 ihtiyac\u0131 olacak.<\/p>\n<p>Yetkili, Rusya\u2019n\u0131n Ukrayna\u2019ya y\u00f6nelik sald\u0131r\u0131lar\u0131nda balistik f\u00fczelerin yan\u0131 s\u0131ra jet motorlu \u015eahid \u0130HA&#8217;lar\u0131n\u0131 daha yo\u011fun kulland\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirterek, sald\u0131r\u0131lar\u0131n Kiev\u2019de g\u00fcnl\u00fck ya\u015fam\u0131 ve demir yolu a\u011flar\u0131n\u0131 aksatmay\u0131 hedefledi\u011fini aktararak Ukrayna\u2019ya deste\u011fin art\u0131r\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fini vurgulad\u0131.<\/p>\n<p>AB\u2019nin Ukrayna\u2019ya verdi\u011fi kredide, savunma malzemelerinin \u00f6ncelikle Avrupa\u2019dan al\u0131nmas\u0131 kural\u0131 bulunuyor.<\/p>\n<p>Yetkili, Ukrayna\u2019n\u0131n acil hava savunmas\u0131 ihtiyac\u0131 nedeniyle bu kurala istisna tan\u0131nd\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve krediyle ABD yap\u0131m\u0131 \u00f6nleme f\u00fczeleri al\u0131nabilece\u011fini s\u00f6yledi.<\/p>\n<p>F\u00fczelerin Ukrayna\u2019ya daha erken ula\u015fmas\u0131 i\u00e7in AB \u00fclkelerinin ABD\u2019ye verdikleri kendi sipari\u015flerini Ukrayna\u2019ya devretmesi de de\u011ferlendiriliyor.<\/p>\n<p>\u00dcst d\u00fczey AB yetkilisi, toplant\u0131da \u00fclkelere bu y\u00f6nde \u00e7a\u011fr\u0131 yap\u0131laca\u011f\u0131n\u0131, k\u0131sa vadede sa\u011flanabilecek f\u00fcze say\u0131s\u0131n\u0131n ise ABD\u2019nin teslimatlar\u0131na ba\u011fl\u0131 oldu\u011funu ifade etti.<\/p>\n<p>&#8211; Ukrayna\u2019n\u0131n finansman a\u00e7\u0131\u011f\u0131 ve SAFE<\/p>\n<p>Ukrayna\u2019n\u0131n hem sivil hem askeri ihtiya\u00e7lar\u0131 i\u00e7in finansman a\u00e7\u0131\u011f\u0131 bekledi\u011fini aktaran yetkili, askeri ihtiya\u00e7lar\u0131n kesin tutar\u0131n\u0131n hen\u00fcz netle\u015fmedi\u011fini ancak a\u00e7\u0131\u011f\u0131n kar\u015f\u0131lanmas\u0131 i\u00e7in ek yollar bulunmas\u0131 gerekti\u011fini ifade etti.<\/p>\n<p>Bu ba\u011flamda, \u00fcye \u00fclkelerin Avrupa G\u00fcvenlik Eylemi (SAFE) isimli ortak tedarik mekanizmas\u0131 kapsam\u0131nda kullanmad\u0131\u011f\u0131 kaynaklardan Ukrayna\u2019n\u0131n yararlanmas\u0131 olas\u0131l\u0131\u011f\u0131 inceleniyor.<\/p>\n<p>SAFE\u2019in Ukrayna b\u00fct\u00e7esine do\u011frudan para aktarmak i\u00e7in kullan\u0131lamayaca\u011f\u0131n\u0131 vurgulayan AB yetkilisi, \u00fcye \u00fclkelerin AB\u2019nin sermaye piyasalar\u0131ndan bor\u00e7lanarak finanse etti\u011fi SAFE mekanizmas\u0131ndan kredi al\u0131p Ukrayna\u2019n\u0131n ihtiya\u00e7 duydu\u011fu savunma malzemelerinin \u00fcretimini finanse edebilece\u011fini belirtti.<\/p>\n<p>Yetkili, \u00fcye \u00fclkelerin bu ama\u00e7la kredi kullanmay\u0131 kabul etmesi halinde bu kayna\u011f\u0131n \u00f6zellikle \u0130HA\u2019lar\u0131n \u00fcretimini art\u0131rmaya y\u00f6neltilebilece\u011fini s\u00f6yledi.<\/p>\n<p>&#8211; Savunma sanayisinde i\u015fbirli\u011fi<\/p>\n<p>Bakanlar, Ukrayna ile AB \u00fclkeleri aras\u0131ndaki savunma sanayisi i\u015fbirli\u011fini de de\u011ferlendirecek.<\/p>\n<p>Yetkili, \u00fcye \u00fclkelerin bu alanda yeni giri\u015fimler ve programlar a\u00e7\u0131klad\u0131\u011f\u0131n\u0131, i\u015fbirli\u011finin nas\u0131l ilerledi\u011finin ve daha fazla nas\u0131l te\u015fvik edilebilece\u011finin g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fclece\u011fini kaydetti.<\/p>\n<p>&#8211; Rusya\u2019n\u0131n &#8220;g\u00f6lge filosu&#8221;yla m\u00fccadele<\/p>\n<p>Bakanlar, Rusya\u2019n\u0131n yapt\u0131r\u0131mlar\u0131 a\u015farak petrol ta\u015f\u0131mas\u0131nda kulland\u0131\u011f\u0131 ve &#8220;g\u00f6lge filo&#8221; olarak adland\u0131r\u0131lan gemilere y\u00f6nelik bask\u0131n\u0131n art\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 da g\u00f6r\u00fc\u015fecek.<\/p>\n<p>Yetkili, esas g\u00f6revi Libya\u2019ya y\u00f6nelik BM silah ambargosunu denetlemek olan AB\u2019nin Akdeniz\u2019deki IRINI deniz operasyonunun, Rusya\u2019n\u0131n g\u00f6lge filosuna ait gemileri izleme faaliyetlerini de art\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtti.<\/p>\n<p>&#8211; Savunma haz\u0131rl\u0131k raporu ve AB&#8217;nin hedeflerine ula\u015famama ihtimali<\/p>\n<p>\u00dcye \u00fclkelerin ortak askeri ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 belirleyen, savunma projelerini ve ortak al\u0131mlar\u0131n\u0131 koordine eden EDA\u2019n\u0131n, \u00f6zellikle ortak tedarik ve yenilik\u00e7ilik alanlar\u0131nda ek personel al\u0131m\u0131 gibi tedbirlerle Avrupa\u2019n\u0131n savunma haz\u0131rl\u0131klar\u0131nda daha b\u00fcy\u00fck rol \u00fcstlenmesi de hedefleniyor.<\/p>\n<p>Bu se\u00e7enekleri de g\u00f6r\u00fc\u015fecek bakanlar, EDA&#8217;n\u0131n haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 ilk y\u0131ll\u0131k savunma haz\u0131rl\u0131k raporunu da ele alacak.<\/p>\n<p>Hen\u00fcz kamuya a\u00e7\u0131klanmayan rapor, savunma harcamalar\u0131, askeri kabiliyetler, sanayi ve ortakl\u0131klara ili\u015fkin bulgular i\u00e7eriyor.<\/p>\n<p>Yetkilinin payla\u015ft\u0131\u011f\u0131 tahminlere g\u00f6re AB \u00fclkelerinin savunma harcamalar\u0131n\u0131n gayri safi yurt i\u00e7i has\u0131laya oran\u0131 2025\u2019te y\u00fczde 2,2, 2026\u2019da y\u00fczde 2,4 d\u00fczeyinde. Toplam savunma harcamas\u0131n\u0131n 2029\u2019da 547 milyar avroya ula\u015fmas\u0131 bekleniyor.<\/p>\n<p>Yetkili, savunma haz\u0131rl\u0131k raporunun AB\u2019nin 2030 savunma haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131 hedeflerine ula\u015famayaca\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6sterdi\u011fi y\u00f6n\u00fcndeki iddialar\u0131 ise do\u011frulamad\u0131.<\/p>\n<p>AB, 2030\u2019a kadar hava ve f\u00fcze savunmas\u0131 gibi kritik alanlardaki kapasite a\u00e7\u0131klar\u0131n\u0131 kapatmay\u0131, savunma yat\u0131r\u0131mlar\u0131n\u0131n en az y\u00fczde 55\u2019ini Avrupa savunma sanayisinden tedarik etmeyi ve \u00fcretimi art\u0131rmay\u0131 hedefliyor. Bu do\u011frultuda, savunma al\u0131mlar\u0131n\u0131n en az y\u00fczde 40\u2019\u0131n\u0131 2027 sonuna kadar ortakla\u015fa yapmay\u0131 \u00f6ng\u00f6r\u00fcyor.<\/p><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Avrupa\u2019n\u0131n g\u00fcvenlik g\u00fcndeminde son d\u00f6nemde a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131 artan \u201chibrit\u201d tehditler, yar\u0131n Br\u00fcksel\u2019de bir araya gelecek Avrupa Birli\u011fi (AB) savunma bakanlar\u0131n\u0131n toplant\u0131s\u0131nda bu eylemlere kar\u015f\u0131 \u00fcye \u00fclkelerin kullanabilece\u011fi AB ara\u00e7lar\u0131yla birlikte ele al\u0131nacak. AB \u00fclkelerinin savunma bakanlar\u0131, yaz tatili aras\u0131n\u0131n ard\u0131ndan yar\u0131n resmi toplant\u0131lar\u0131nda ilk kez bir araya gelecek. 31 A\u011fustos\u2019ta AB D\u00f6nem Ba\u015fkan\u0131 \u0130rlanda\u2019da bir araya &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":155533,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4],"tags":[2129,10793,16180,1446,4122,5849],"class_list":["post-155532","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-dunya","tag-ab","tag-degerlendiriyor","tag-hibrit","tag-ortak","tag-tehditlere","tag-yaniti"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/155532"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=155532"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/155532\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/wp-json\/wp\/v2\/media\/155533"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=155532"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=155532"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=155532"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}