{"id":155229,"date":"2026-09-25T14:50:19","date_gmt":"2026-09-25T11:50:19","guid":{"rendered":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/afrikali-liderler-bmde-daha-fazla-soz-ve-adil-temsil-istedi\/"},"modified":"2026-09-25T14:50:19","modified_gmt":"2026-09-25T11:50:19","slug":"afrikali-liderler-bmde-daha-fazla-soz-ve-adil-temsil-istedi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/afrikali-liderler-bmde-daha-fazla-soz-ve-adil-temsil-istedi\/","title":{"rendered":"Afrikal\u0131 liderler BM&#8217;de daha fazla s\u00f6z ve adil temsil istedi"},"content":{"rendered":"<p>Afrikal\u0131 liderlerin Birle\u015fmi\u015f Milletler (BM) 81. Genel Kurulundaki konu\u015fmalar\u0131nda k\u0131tan\u0131n k\u00fcresel sistemde daha adil ve g\u00fc\u00e7l\u00fc temsile sahip olmas\u0131 y\u00f6n\u00fcndeki talepler \u00f6ne \u00e7\u0131kt\u0131.<\/p>\n<p>BM 81. Genel Kurulunda 22-24 Eyl\u00fcl&#8217;de konu\u015fan Afrikal\u0131 liderler, Afrika&#8217;n\u0131n k\u00fcresel karar alma mekanizmalar\u0131ndaki temsiliyetinin art\u0131r\u0131lmas\u0131 ve k\u0131tan\u0131n kalk\u0131nma \u00f6nceliklerine uygun finansman imkanlar\u0131n\u0131n olu\u015fturulmas\u0131 \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131nda bulundu.<\/p>\n<p>Liderler, ayr\u0131ca Afrika&#8217;n\u0131n do\u011fal kaynaklar\u0131ndan daha fazla ekonomik de\u011fer elde etmesi ve Filistin meselesine ili\u015fkin iki devletli \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcn hayata ge\u00e7irilmesi gerekti\u011fini vurgulad\u0131.<\/p>\n<p>AA muhabirinin Afrikal\u0131 liderlerin Genel Kurul konu\u015fmalar\u0131ndan derledi\u011fi bilgilere g\u00f6re BMGK reformu, k\u00fcresel finans sistemindeki e\u015fitsizlikler, do\u011fal kaynaklar\u0131n k\u0131ta i\u00e7inde i\u015flenmesi ve Filistin meselesi, 22-24 Eyl\u00fcl&#8217;deki konu\u015fmalarda \u00f6ne \u00e7\u0131kan ba\u015fl\u0131klar aras\u0131nda yer ald\u0131.<\/p>\n<p>Kenya Devlet Ba\u015fkan\u0131 William Ruto, Afrika&#8217;n\u0131n, BMGK&#8217;nin daimi \u00fcyeleri aras\u0131nda olmamas\u0131n\u0131n k\u0131tan\u0131n k\u00fcresel karar alma s\u00fcre\u00e7lerindeki konumuyla ba\u011fda\u015fmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirterek, Afrika i\u00e7in daimi temsil \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131 yapt\u0131.<\/p>\n<p>Afrika&#8217;n\u0131n 54 BM \u00fcyesi \u00fclkeyle Genel Kurulun d\u00f6rtte birinden fazlas\u0131n\u0131 olu\u015fturdu\u011funa dikkati \u00e7eken Ruto, BMGK&#8217;nin bug\u00fcn\u00fcn d\u00fcnyas\u0131n\u0131n ger\u00e7eklerini yans\u0131tacak \u015fekilde reforme edilmesi gerekti\u011fini s\u00f6yledi.<\/p>\n<p>Geli\u015fmekte olan \u00fclkelerin y\u00fcksek maliyetli finansmana eri\u015febildi\u011fine dikkati \u00e7eken Ruto, uluslararas\u0131 finans sisteminin reforme edilmesi, kalk\u0131nma bankalar\u0131n\u0131n daha uzun vadeli finansman sa\u011flamas\u0131 ve Afrika \u00fclkelerinin k\u00fcresel finans kararlar\u0131nda daha fazla s\u00f6z sahibi olmas\u0131 i\u00e7in \u00e7a\u011fr\u0131da bulundu.<\/p>\n<p>Ruto, ayr\u0131ca Afrika&#8217;n\u0131n k\u00fcresel finans sisteminde k\u0131tay\u0131 ilgilendiren kararlarda daha fazla s\u00f6z sahibi olmas\u0131 gerekti\u011fini vurgulad\u0131.<\/p>\n<p>Sierra Leone Cumhurba\u015fkan\u0131 Julius Maada Bio, BMGK&#8217;nin yap\u0131s\u0131n\u0131n \u0130kinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 sonras\u0131 jeopolitik dengeleri yans\u0131tt\u0131\u011f\u0131n\u0131, bug\u00fcn\u00fcn siyasi, ekonomik ve demografik ger\u00e7eklerini yeterince kar\u015f\u0131lamad\u0131\u011f\u0131n\u0131 vurgulad\u0131.<\/p>\n<p>Bio, Afrika&#8217;n\u0131n Konseyde daimi temsil edilmemesinin kurumun me\u015fruiyetini ve etkinli\u011fini zay\u0131flatt\u0131\u011f\u0131na i\u015faret ederek, k\u0131tan\u0131n k\u00fcresel karar alma s\u00fcre\u00e7lerine daha fazla dahil edilmesi \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131nda bulundu.<\/p>\n<p>Sey\u015feller Cumhurba\u015fkan\u0131 Patrick Herminie ise Afrika&#8217;n\u0131n BMGK&#8217;de en az iki daimi sandalyeyle temsil edilmesi gerekti\u011fini belirterek, veto hakk\u0131 varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc s\u00fcrece Afrika&#8217;n\u0131n da bu hakka sahip olmas\u0131 gerekti\u011fini s\u00f6yledi.<\/p>\n<p>Herminie, daha g\u00fc\u00e7l\u00fc \u00e7ok tarafl\u0131l\u0131k ve uluslararas\u0131 hukuka daha fazla ba\u011fl\u0131l\u0131k \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131nda da bulundu.<\/p>\n<p>Orta Afrika Cumhuriyeti Cumhurba\u015fkan\u0131 Faustin-Archange Touadera, \u00fclkesinin kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya oldu\u011fu g\u00fcvenlik sorunlar\u0131na ve kalk\u0131nma ihtiya\u00e7lar\u0131na dikkati \u00e7ekerek, uluslararas\u0131 toplumun Afrika \u00fclkelerinin bar\u0131\u015f ve kalk\u0131nma \u00e7abalar\u0131na deste\u011finin art\u0131r\u0131lmas\u0131 \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131nda bulundu.<\/p>\n<p>Etiyopya Cumhurba\u015fkan\u0131 Taye Atske Selassie, daha e\u015fitlik\u00e7i ve kapsay\u0131c\u0131 \u00e7ok tarafl\u0131 sistem \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131 yaparak Afrika&#8217;n\u0131n k\u00fcresel karar alma s\u00fcre\u00e7lerinde daha anlaml\u0131 sese sahip olmas\u0131 gerekti\u011fini vurgulad\u0131.<\/p>\n<p>Selassie, iklim de\u011fi\u015fikli\u011fi, yapay zeka ve artan k\u00fcresel e\u015fitsizliklere \u00e7\u00f6z\u00fcm bulunurken teknolojik ve ekonomik ilerlemenin Afrika ve di\u011fer geli\u015fmekte olan \u00fclkelere de fayda sa\u011flamas\u0131 gerekti\u011fini s\u00f6yledi.<\/p>\n<p>&#8211; Afrika&#8217;dan Filistin&#8217;de iki devletli \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131<\/p>\n<p>Gana Cumhurba\u015fkan\u0131 John Dramani Mahama, Afrika&#8217;n\u0131n yard\u0131m alan taraf olarak de\u011fil e\u015fit ortak olarak g\u00f6r\u00fclmesi gerekti\u011fine i\u015faret ederek, k\u0131tan\u0131n kalk\u0131nma, sanayile\u015fme ve iklim de\u011fi\u015fikli\u011fine uyum i\u00e7in uzun vadeli, uygun maliyetli finansmana ihtiya\u00e7 duydu\u011funu s\u00f6yledi.<\/p>\n<p>Mahama, &#8220;Afrika yard\u0131m istemiyor. Afrika, kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 sayg\u0131ya dayal\u0131 e\u015fit ortakl\u0131k istiyor.&#8221; ifadelerini kulland\u0131.<\/p>\n<p>Afrika&#8217;n\u0131n kritik mineraller ba\u015fta olmak \u00fczere do\u011fal kaynaklar\u0131n\u0131 k\u0131ta i\u00e7inde i\u015flemesi ve ham madde ihracat\u0131 yerine yerel sanayi ve istihdam olu\u015fturmas\u0131 gerekti\u011finin alt\u0131n\u0131 \u00e7izen Mahama, iklim finansman\u0131nda geli\u015fmi\u015f \u00fclkelerin taahh\u00fctlerini yerine getirmelerini istedi.<\/p>\n<p>Filistin meselesine de de\u011finen Mahama, Gazze ve Bat\u0131 \u015eeria&#8217;daki durumun uluslararas\u0131 toplumun g\u00fcvenilirli\u011fini s\u0131nad\u0131\u011f\u0131n\u0131 vurgulayarak, Filistin Devletinin tan\u0131nmas\u0131na y\u00f6nelik deste\u011fini ve m\u00fczakere edilmi\u015f iki devletli \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131n\u0131 yineledi.<\/p>\n<p>Mahama, &#8220;Bu g\u00fcvenilirlik krizinin hi\u00e7bir yerde Gazze&#8217;de, Bat\u0131 \u015eeria&#8217;da ve i\u015fgal alt\u0131ndaki topraklarda Filistin halk\u0131n\u0131n devam eden zulme maruz kalmas\u0131ndan daha ac\u0131 bir \u00f6rne\u011fi yok.&#8221; de\u011ferlendirmesinde bulundu.<\/p>\n<p>Tanzanya Cumhurba\u015fkan\u0131 Yard\u0131mc\u0131s\u0131 Deogratius Ndejembi de uluslararas\u0131 finans sisteminin geli\u015fmekte olan \u00fclkelerin kalk\u0131nma ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131layacak \u015fekilde reforme edilmesi ve uygun maliyetli uzun vadeli finansmana eri\u015fimin kolayla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131nda bulundu.<\/p>\n<p>Ndejembi, Tanzanya&#8217;n\u0131n 2029-2030 d\u00f6nemi i\u00e7in BMGK ge\u00e7ici \u00fcyeli\u011fine adayl\u0131\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klayarak Konseyde Afrika&#8217;n\u0131n sesinin g\u00fc\u00e7l\u00fc olmas\u0131n\u0131 hedeflediklerini anlatt\u0131.<\/p>\n<p>Filistin meselesine de de\u011finen Ndejembi, Filistin halk\u0131n\u0131n kendi kaderini tayin hakk\u0131na destek verdiklerini dile getirerek Gazze&#8217;de sivillerin korunmas\u0131 ve insani yard\u0131mlar\u0131n kesintisiz ula\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in \u00e7a\u011fr\u0131 yaparak iki devletli \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc desteklediklerini ifade etti.<\/p>\n<p>Somali Cumhurba\u015fkan\u0131 Hasan \u015eeyh Mahmud da Afrika&#8217;n\u0131n k\u00fcresel karar alma s\u00fcre\u00e7lerinde daha g\u00fc\u00e7l\u00fc temsil edilmesi gerekti\u011fini vurgulayarak, \u00e7ok tarafl\u0131 sistemin g\u00fc\u00e7lendirilmesi ve BM&#8217;ye duyulan g\u00fcvenin yeniden tesis edilmesi \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131nda bulundu.<\/p>\n<p>Mahmud, Somali&#8217;nin g\u00fcvenlik, demokratikle\u015fme, devlet kurumlar\u0131n\u0131n g\u00fc\u00e7lendirilmesi ve ekonomik kalk\u0131nma alanlar\u0131ndaki ilerlemelerini de anlatt\u0131.<\/p>\n<p>Filistin meselesine de de\u011finen Mahmud, Filistin halk\u0131n\u0131n kendi kaderini tayin etme ve ba\u011f\u0131ms\u0131z devlet kurma hakk\u0131na Somali&#8217;nin deste\u011fini yineledi.<\/p>\n<p>\u0130ki devletli \u00e7\u00f6z\u00fcme dayal\u0131 adil ve kal\u0131c\u0131 \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131nda bulunan Mahmud, Filistin meselesinin uluslararas\u0131 toplumun ortak \u00e7abas\u0131yla ele al\u0131nmas\u0131 gerekti\u011fine dikkat \u00e7ekti.<\/p>\n<p>&#8211; Afrikal\u0131 liderlerden finansal sistemde daha adil konuma ula\u015fma talebi<\/p>\n<p>Afrikal\u0131 liderlerin konu\u015fmalar\u0131nda kalk\u0131nma finansman\u0131na eri\u015fim, bor\u00e7 y\u00fck\u00fcn\u00fcn azalt\u0131lmas\u0131, teknoloji transferi ve k\u0131tan\u0131n do\u011fal kaynaklar\u0131ndan daha fazla ekonomik de\u011fer elde edilmesi gibi ba\u015fl\u0131klar da g\u00fcndeme geldi.<\/p>\n<p>Liderler, ayr\u0131ca Filistin halk\u0131n\u0131n kendi kaderini tayin hakk\u0131na destek vererek iki devletli \u00e7\u00f6z\u00fcme dayal\u0131 kal\u0131c\u0131 \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131nda bulundu.<\/p>\n<p>BM 81. Genel Kurulundaki genel g\u00f6r\u00fc\u015fmeler 22-28 Eyl\u00fcl&#8217;de devam ederken 22-24 Eyl\u00fcl&#8217;de konu\u015fan liderlerin mesajlar\u0131nda Afrika&#8217;n\u0131n k\u00fcresel karar alma mekanizmalar\u0131nda daha g\u00fc\u00e7l\u00fc temsil edilmesi ve ekonomik, finansal sistemde daha adil konuma ula\u015fmas\u0131 y\u00f6n\u00fcndeki talepler \u00f6ne \u00e7\u0131kt\u0131.<\/p><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Afrikal\u0131 liderlerin Birle\u015fmi\u015f Milletler (BM) 81. Genel Kurulundaki konu\u015fmalar\u0131nda k\u0131tan\u0131n k\u00fcresel sistemde daha adil ve g\u00fc\u00e7l\u00fc temsile sahip olmas\u0131 y\u00f6n\u00fcndeki talepler \u00f6ne \u00e7\u0131kt\u0131. BM 81. Genel Kurulunda 22-24 Eyl\u00fcl&#8217;de konu\u015fan Afrikal\u0131 liderler, Afrika&#8217;n\u0131n k\u00fcresel karar alma mekanizmalar\u0131ndaki temsiliyetinin art\u0131r\u0131lmas\u0131 ve k\u0131tan\u0131n kalk\u0131nma \u00f6nceliklerine uygun finansman imkanlar\u0131n\u0131n olu\u015fturulmas\u0131 \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131nda bulundu. Liderler, ayr\u0131ca Afrika&#8217;n\u0131n do\u011fal kaynaklar\u0131ndan daha &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":155230,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4],"tags":[5345,11933,20563,8893,1436,1303,491,7084,1993],"class_list":["post-155229","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-dunya","tag-soz","tag-adil","tag-afrikali","tag-bmde","tag-daha","tag-fazla","tag-istedi","tag-liderler","tag-temsil"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/155229"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=155229"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/155229\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/wp-json\/wp\/v2\/media\/155230"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=155229"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=155229"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=155229"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}