{"id":153628,"date":"2026-09-18T12:10:13","date_gmt":"2026-09-18T09:10:13","guid":{"rendered":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/avrupanin-degisen-guvenlik-mimarisinde-avrupa-guvenlik-konseyi-fikri-tartisiliyor\/"},"modified":"2026-09-18T12:10:13","modified_gmt":"2026-09-18T09:10:13","slug":"avrupanin-degisen-guvenlik-mimarisinde-avrupa-guvenlik-konseyi-fikri-tartisiliyor","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/avrupanin-degisen-guvenlik-mimarisinde-avrupa-guvenlik-konseyi-fikri-tartisiliyor\/","title":{"rendered":"Avrupa&#8217;n\u0131n de\u011fi\u015fen g\u00fcvenlik mimarisinde &#8220;Avrupa G\u00fcvenlik Konseyi&#8221; fikri tart\u0131\u015f\u0131l\u0131yor"},"content":{"rendered":"<p>Avrupa Birli\u011fi (AB) Komisyonu Ba\u015fkan\u0131 Ursula von der Leyen&#8217;in y\u0131ll\u0131k Birli\u011fin Durumu konu\u015fmas\u0131nda dile getirdi\u011fi &#8220;Avrupa G\u00fcvenlik Konseyi&#8221; \u00f6nerisi, Avrupa&#8217;n\u0131n de\u011fi\u015fen g\u00fcvenlik mimarisinde yeni bir mekanizmaya duyulan ihtiyac\u0131n yan\u0131 s\u0131ra olas\u0131 konseyin kurumsal yap\u0131s\u0131, \u00fcyelik \u00e7er\u00e7evesi ve NATO ile AB kar\u015f\u0131s\u0131ndaki konumuna ili\u015fkin tart\u0131\u015fmalar\u0131 g\u00fcndeme ta\u015f\u0131d\u0131.<\/p>\n<p>Von der Leyen, 16 Eyl\u00fcl&#8217;de Strazburg&#8217;daki Avrupa Parlamentosu Genel Kuruluna hitap etti\u011fi Birli\u011fin Durumu konu\u015fmas\u0131nda, Avrupa&#8217;n\u0131n hibrit sald\u0131r\u0131lara kar\u015f\u0131 kendi \u00f6nlem plan\u0131na ihtiya\u00e7 duydu\u011funu belirtti.<\/p>\n<p>G\u00fcvenlik tehditlerinin g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fclmesi i\u00e7in kullan\u0131lan NATO Antla\u015fmas\u0131&#8217;n\u0131n 4. maddesini destekleyecek bir mekanizma kurulmas\u0131 gerekti\u011fini savunan von der Leyen, &#8220;Bence art\u0131k Avrupa&#8217;n\u0131n kendi 4. maddesini, yani bir acil durum g\u00fcvenlik protokol\u00fcn\u00fc olu\u015fturmas\u0131n\u0131n zaman\u0131 geldi.&#8221; dedi.<\/p>\n<p>Von der Leyen, bir \u00fcye \u00fclke taraf\u0131ndan devreye sokulabilecek mekanizma kapsam\u0131nda t\u00fcm \u00fcyelerin bir araya gelerek Avrupa \u00e7ap\u0131ndaki m\u00fcdahaleyi koordine etmesi, gerilimin t\u0131rmanmas\u0131n\u0131 \u00f6nlemesi ve sald\u0131r\u0131n\u0131n etkilerini hafifletmesi gerekti\u011fini s\u00f6yledi.<\/p>\n<p>Kanada, Ukrayna, \u0130ngiltere ve Norve\u00e7 gibi ortaklar\u0131n da dahil olaca\u011f\u0131 ve Avrupa&#8217;n\u0131n g\u00fcvenli\u011fine odaklanacak bir platformun uzun s\u00fcredir tart\u0131\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 hat\u0131rlatan von der Leyen, mevcut risklerin niteli\u011finin ve boyutunun bu konuyu daha acil hale getirdi\u011fini kaydetti.<\/p>\n<p>Von der Leyen, &#8220;(Avrupa G\u00fcvenlik Konseyi) fikrini hayata ge\u00e7irmek i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015facaklar\u0131n\u0131&#8221; ifade etti.<\/p>\n<p>&#8211; &#8220;NATO ve AB&#8217;ye rakip de\u011fil, tamamlay\u0131c\u0131 olmal\u0131&#8221;<\/p>\n<p>Kent \u00dcniversitesi Siyaset ve Uluslararas\u0131 \u0130li\u015fkiler Profes\u00f6r\u00fc Richard G. Whitman, AA muhabirine yapt\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klamada, Konseyi, Avrupa&#8217;n\u0131n g\u00fcvenlik mimarisindeki kurumsal bo\u015flu\u011fu doldurabilecek pragmatik bir model olarak de\u011ferlendirdi.<\/p>\n<p>Whitman&#8217;a g\u00f6re Konsey, NATO ile AB aras\u0131ndaki kurumsal bo\u015flu\u011fu kapat\u0131rken AB \u00fcyeleri ile \u0130ngiltere, Norve\u00e7, Ukrayna ve muhtemelen T\u00fcrkiye gibi Birlik d\u0131\u015f\u0131ndaki \u00f6nemli ortaklar\u0131 \u00fcst d\u00fczey bir forumda bulu\u015fturmal\u0131. Ayr\u0131ca Avrupa&#8217;n\u0131n gerekti\u011finde ba\u011f\u0131ms\u0131z hareket edebilmesini sa\u011flayacak ortak bir stratejik tutum geli\u015ftirmeli, k\u0131tan\u0131n farkl\u0131 b\u00f6lgelerindeki tehdit alg\u0131lar\u0131n\u0131 y\u00f6netmeli ve NATO&#8217;nun Avrupa aya\u011f\u0131 ile AB&#8217;nin d\u0131\u015f politikadaki uyumunu g\u00fc\u00e7lendirmeli.<\/p>\n<p>Konseyin yeni bir askeri komuta ya da NATO&#8217;nun 5. maddesine alternatif olmamas\u0131 gerekti\u011fini belirten Whitman, yap\u0131n\u0131n &#8220;b\u00fcrokratik olarak hafif ancak siyasi olarak etkili&#8221; bir formatta \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 \u00f6nerdi.<\/p>\n<p>Whitman, T\u00fcrkiye&#8217;nin NATO&#8217;nun g\u00fcney kanad\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan stratejik \u00f6nem ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131na i\u015faret ederek, &#8220;AB \u00fcyelerinin yan\u0131 s\u0131ra \u0130ngiltere, Norve\u00e7, Ukrayna ve baz\u0131 konularda T\u00fcrkiye&#8217;nin birlikte hareket etmesi gerekiyor.&#8221; de\u011ferlendirmesinde bulundu.<\/p>\n<p>Ankara i\u00e7in do\u011frudan daimi \u00fcyelik \u00f6nermeyen Whitman, &#8220;T\u00fcrkiye, siyasi olarak m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funda konseye dahil edilmeli.&#8221; dedi.<\/p>\n<p>Whitman&#8217;\u0131n \u00f6nerdi\u011fi modele g\u00f6re, &#8220;T\u00fcrkiye, ele al\u0131nan konuya ve \u00fcstlenebilece\u011fi i\u015fleve ba\u011fl\u0131 olarak konseye kat\u0131lmal\u0131.&#8221;<\/p>\n<p>K\u0131br\u0131s meselesinin NATO ile AB aras\u0131ndaki kurumsal i\u015fbirli\u011fini yakla\u015f\u0131k 20 y\u0131ld\u0131r b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde t\u0131kad\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00f6ne s\u00fcren Whitman, buna ra\u011fmen T\u00fcrkiye&#8217;nin Avrupa g\u00fcvenlik mimarisinin d\u0131\u015f\u0131nda b\u0131rak\u0131lamayaca\u011f\u0131n\u0131n alt\u0131n\u0131 \u00e7izdi.<\/p>\n<p>&#8211; &#8220;\u00d6nerinin nas\u0131l i\u015fleyece\u011fi hen\u00fcz belirsiz&#8221;<\/p>\n<p>Londra merkezli d\u00fc\u015f\u00fcnce kurulu\u015fu Avrupa Reform Merkezi (CER) Direkt\u00f6r Yard\u0131mc\u0131s\u0131 Ian Bond da AA muhabirine yapt\u0131\u011f\u0131 de\u011ferlendirmede, Avrupa G\u00fcvenlik Konseyi \u00f6nerisinin i\u00e7eri\u011fi ve i\u015fleyi\u015fine ili\u015fkin hen\u00fcz yeterli ayr\u0131nt\u0131 bulunmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yledi.<\/p>\n<p>Konseyle NATO aras\u0131ndaki temel farklardan birinin ABD&#8217;nin masada bulunmamas\u0131 olaca\u011f\u0131n\u0131 belirten Bond, olu\u015fumda hangi \u00fclkelerin yer alaca\u011f\u0131 sorusunun \u00f6nem ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131 vurgulad\u0131. B\u00fcy\u00fck \u00fclkelerin daha g\u00fc\u00e7l\u00fc bir sese sahip olmas\u0131n\u0131n muhtemel g\u00f6r\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc kaydeden Bond, Rusya&#8217;ya s\u0131n\u0131r\u0131 bulunan k\u00fc\u00e7\u00fck \u00fclkelerin de g\u00fcvenlik tart\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda b\u0131rak\u0131lamayaca\u011f\u0131na dikkati \u00e7ekti.<\/p>\n<p>Bond, Konseyin karar alan bir yap\u0131 olarak \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131n zor olabilece\u011fini aktararak AB\u2019nin &#8220;karar alma \u00f6zerkli\u011fini&#8221; korumaya \u00f6nem verdi\u011fini hat\u0131rlatt\u0131. AB kurumlar\u0131n\u0131n temsilcilerinin, Birlik \u00fcyesi olmayan \u00fclkelerin de yer ald\u0131\u011f\u0131 bir toplant\u0131da 27 \u00fcyenin \u00f6nceden belirledi\u011fi ortak tutumdan taviz veremeyece\u011fini ifade eden Bond, Konseyin karar organ\u0131ndan ziyade dan\u0131\u015fma platformu olarak i\u015fleyebilece\u011fini s\u00f6yledi.<\/p>\n<p>Bu yap\u0131n\u0131n, kararlar\u0131 \u00fcyelerinin uygulad\u0131\u011f\u0131 Avrupa Konseyi veya Kuzey Atlantik Konseyinden \u00e7ok, Ukrayna konusunda faaliyet g\u00f6steren &#8220;G\u00f6n\u00fcll\u00fcler Koalisyonu&#8221;na benzeyebilece\u011fini dile getiren Bond, daimi ve d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcml\u00fc \u00fcyelik konusunda da hen\u00fcz a\u00e7\u0131klanm\u0131\u015f bir model olmad\u0131\u011f\u0131na i\u015faret etti.<\/p>\n<p>&#8211; &#8220;T\u00fcrkiye&#8217;yi d\u0131\u015f\u0131nda b\u0131rakamazs\u0131n\u0131z&#8221;<\/p>\n<p>T\u00fcrkiye&#8217;nin olas\u0131 Konseydeki yerine ili\u015fkin Bond, &#8220;T\u00fcrkiye bir NATO \u00fcyesi. Avrupa g\u00fcvenli\u011fi hakk\u0131nda konu\u015fup T\u00fcrkiye&#8217;yi bu tart\u0131\u015fman\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda b\u0131rakabilece\u011finizi d\u00fc\u015f\u00fcnm\u00fcyorum.&#8221; dedi.<\/p>\n<p>T\u00fcrkiye&#8217;nin kat\u0131l\u0131m\u0131n\u0131n, \u00e7\u00f6z\u00fclmesi gereken siyasi sorunlara ba\u011fl\u0131 oldu\u011funu vurgulayan Bond, &#8220;T\u00fcrkiye konusunda en a\u00e7\u0131k soru G\u00fcney K\u0131br\u0131s Rum Y\u00f6netimi&#8217;nin (GKRY) konumudur. GKRY, AB&#8217;nin tam \u00fcyesi ancak T\u00fcrkiye h\u00fck\u00fcmeti tan\u0131m\u0131yor. Bir \u00fcyenin di\u011ferini tan\u0131mad\u0131\u011f\u0131 Avrupa G\u00fcvenlik Konseyi ile nas\u0131l ilerleyebilirsiniz? Bunlar son derece zor siyasi meseleler ve \u015fu anda h\u0131zla \u00e7\u00f6z\u00fclebileceklerini d\u00fc\u015f\u00fcnm\u00fcyorum.&#8221; ifadelerini kulland\u0131.<\/p>\n<p>Ankara&#8217;n\u0131n yaln\u0131zca belirli konular kapsam\u0131nda kat\u0131lmas\u0131 ihtimaline de de\u011finen Bond, &#8220;T\u00fcrkiye, Ukrayna konusunda G\u00f6n\u00fcll\u00fcler Koalisyonu&#8217;nun zaten bir kat\u0131l\u0131mc\u0131s\u0131. Kat\u0131l\u0131m\u0131 konu baz\u0131nda d\u00fczenlemek isterseniz bunda sorun yok ancak o zaman elinizde ger\u00e7ek anlamda bir Avrupa G\u00fcvenlik Konseyi olmaz.&#8221; diye konu\u015ftu.<\/p><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Avrupa Birli\u011fi (AB) Komisyonu Ba\u015fkan\u0131 Ursula von der Leyen&#8217;in y\u0131ll\u0131k Birli\u011fin Durumu konu\u015fmas\u0131nda dile getirdi\u011fi &#8220;Avrupa G\u00fcvenlik Konseyi&#8221; \u00f6nerisi, Avrupa&#8217;n\u0131n de\u011fi\u015fen g\u00fcvenlik mimarisinde yeni bir mekanizmaya duyulan ihtiyac\u0131n yan\u0131 s\u0131ra olas\u0131 konseyin kurumsal yap\u0131s\u0131, \u00fcyelik \u00e7er\u00e7evesi ve NATO ile AB kar\u015f\u0131s\u0131ndaki konumuna ili\u015fkin tart\u0131\u015fmalar\u0131 g\u00fcndeme ta\u015f\u0131d\u0131. Von der Leyen, 16 Eyl\u00fcl&#8217;de Strazburg&#8217;daki Avrupa Parlamentosu Genel &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":153629,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4],"tags":[17274,1244,5967,12234,734,4910,27736,3426],"class_list":["post-153628","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-dunya","tag-degisen","tag-avrupa","tag-avrupanin","tag-fikri","tag-guvenlik","tag-konseyi","tag-mimarisinde","tag-tartisiliyor"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/153628"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=153628"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/153628\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/wp-json\/wp\/v2\/media\/153629"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=153628"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=153628"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=153628"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}