{"id":148372,"date":"2026-08-20T09:30:57","date_gmt":"2026-08-20T06:30:57","guid":{"rendered":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/nisasta-bazli-seker-tuketimi-obezite-ve-kronik-hastalik-riskini-artiriyor\/"},"modified":"2026-08-20T09:30:57","modified_gmt":"2026-08-20T06:30:57","slug":"nisasta-bazli-seker-tuketimi-obezite-ve-kronik-hastalik-riskini-artiriyor","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/nisasta-bazli-seker-tuketimi-obezite-ve-kronik-hastalik-riskini-artiriyor\/","title":{"rendered":"Ni\u015fasta bazl\u0131 \u015feker t\u00fcketimi obezite ve kronik hastal\u0131k riskini art\u0131r\u0131yor"},"content":{"rendered":"<p>Ni\u015fasta bazl\u0131 \u015fekerin v\u00fccutta \u00e7ok h\u0131zl\u0131 emilmesi, karaci\u011fer d\u0131\u015f\u0131nda ba\u015fka yerde par\u00e7alanamamas\u0131, ins\u00fclin direncini tetiklemesi ve \u00f6zellikle tokluk hissini yeterince uyaramamas\u0131 nedeniyle zincirleme \u015fekilde sa\u011fl\u0131k problemlerine neden olabildi\u011fi, bunun ba\u015f\u0131nda da obezite gibi kronik hastal\u0131klar\u0131n geldi\u011fi bildirildi.<\/p>\n<p>Hacettepe \u00dcniversitesi T\u0131p Fak\u00fcltesi Endokrinoloji ve Metabolizma Bilim Dal\u0131 \u00d6\u011fretim \u00dcyesi Prof. Dr. Okan B\u00fclent Y\u0131ld\u0131z, AA muhabirine yapt\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klamada, ni\u015fasta bazl\u0131 \u015feker (NB\u015e) i\u00e7eren g\u0131da ve i\u00e7eceklerin yol a\u00e7abilece\u011fi sa\u011fl\u0131k sorunlar\u0131na ili\u015fkin de\u011ferlendirmelerde bulundu.<\/p>\n<p>NB\u015e&#8217;nin \u00e7o\u011funlukla m\u0131s\u0131r ni\u015fastas\u0131n\u0131n fabrikada end\u00fcstriyel y\u00f6ntemlerle par\u00e7alanmas\u0131 sonucu s\u0131v\u0131 \u015furup \u015feklinde elde edildi\u011fini, glukoz ve fruktoz molek\u00fcl\u00fcnden olu\u015ftu\u011funu anlatan Y\u0131ld\u0131z, s\u0131v\u0131 formdaki NB\u015e&#8217;nin v\u00fccuttaki emiliminin sofra \u015fekerine k\u0131yasla \u00e7ok daha h\u0131zl\u0131 oldu\u011funu s\u00f6yledi.<\/p>\n<p>Glukozun beyinden kaslara kadar v\u00fccuttaki h\u00fccrelerin kulland\u0131\u011f\u0131 bir enerji kayna\u011f\u0131 oldu\u011funu ve h\u00fccrelerin glukozu kullan\u0131rken ins\u00fclin hormonundan yararland\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirten Y\u0131ld\u0131z, fruktozun ise yaln\u0131zca karaci\u011ferde kullan\u0131l\u0131p par\u00e7alanabildi\u011fini dile getirdi.<\/p>\n<p>&#8211; &#8220;\u0130ns\u00fclin direnci ve v\u00fccutta ya\u011f birikmesine yol a\u00e7\u0131yor&#8221;<\/p>\n<p>Prof. Dr. Y\u0131ld\u0131z, &#8220;Ni\u015fasta bazl\u0131 \u015fekerin fazla miktarda ve uzun s\u00fcreli t\u00fcketimi, olumsuz sa\u011fl\u0131k problemleriyle ili\u015fkili bir\u00e7ok beslenme modelinde yer al\u0131yor. Bu \u015fekerin fazla t\u00fcketilmesi, v\u00fccutta sadece karaci\u011fer taraf\u0131ndan kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in hem karaci\u011ferin fazla y\u00fck almas\u0131na hem ya\u011flanmas\u0131na hem de ins\u00fclin direnci ve v\u00fccutta olmamas\u0131 gereken yerlerde ya\u011f birikmesine yol a\u00e7\u0131yor.&#8221; bilgisini verdi.<\/p>\n<p>Fazla \u015fekerle al\u0131nan enerjinin karaci\u011fer \u00fczerinde olu\u015fturdu\u011fu y\u00fck\u00fcn metabolik bozukluklara yol a\u00e7abildi\u011fine, bu tablonun ilerlemesi durumunda tip 2 diyabetin de ortaya \u00e7\u0131kabildi\u011fine dikkati \u00e7eken Y\u0131ld\u0131z, \u015f\u00f6yle devam etti:<\/p>\n<p>&#8220;Fazla miktarda ni\u015fasta bazl\u0131 \u015feker al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda fruktozu v\u00fccudunuz yeterince tan\u0131m\u0131yor ve karaci\u011fere y\u00f6nlendiriliyor. Karaci\u011fer bunu metabolize edip par\u00e7alamaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken zorlanmaya ba\u015fl\u0131yor ve bu zorlanma, \u015fekerin h\u00fccreler taraf\u0131ndan kullan\u0131lmas\u0131 yerine v\u00fccutta ya\u011fa d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclerek depolanmas\u0131na neden oluyor. Sadece karaci\u011ferin kendisi de\u011fil, bel \u00e7evresindeki ya\u011flanma, toplam enerjiyi \u015fekerle beraber fazla ald\u0131\u011f\u0131n\u0131z i\u00e7in t\u00fcm v\u00fccudun ya\u011f miktar\u0131n\u0131n artmas\u0131, obezite ve obeziteyle ili\u015fkili di\u011fer metabolik problemler ad\u0131m ad\u0131m kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131k\u0131yor.&#8221;<\/p>\n<p>&#8211; Tokluk hissini yeterince uyarmamas\u0131 obezite riskini art\u0131r\u0131yor<\/p>\n<p>Ni\u015fasta bazl\u0131 \u015fekerin v\u00fccuttaki etkilerine de\u011finen Y\u0131ld\u0131z, &#8220;Ni\u015fasta bazl\u0131 \u015feker, s\u0131v\u0131 formda olmas\u0131, \u00e7ok h\u0131zl\u0131 emilmesi, karaci\u011fer d\u0131\u015f\u0131nda ba\u015fka yerde par\u00e7alanamamas\u0131, ins\u00fclin direncini tetiklemesi ve \u00f6zellikle tokluk hissini yeterince uyaramamas\u0131 nedeniyle zincirleme bir \u015fekilde sa\u011fl\u0131k problemlerine neden olabiliyor. Bunun en ba\u015f\u0131nda obezite yer al\u0131yor.&#8221; dedi.<\/p>\n<p>\u00c7ocuklarda fazla \u015feker t\u00fcketiminin yaln\u0131zca kilo fazlal\u0131\u011f\u0131yla ili\u015fkilendirilmemesi gerekti\u011fini de aktaran Y\u0131ld\u0131z, ni\u015fasta bazl\u0131 \u015fekerin di\u015f \u00e7\u00fcr\u00fcklerinin de en g\u00fc\u00e7l\u00fc nedenlerinden biri oldu\u011funu, d\u00fcnya genelinde 2,5 milyar ki\u015finin di\u015f \u00e7\u00fcr\u00fc\u011f\u00fcyle m\u00fccadele etti\u011fini ifade etti.<\/p>\n<p>&#8211; &#8220;Bir kutu gazl\u0131 i\u00e7ecekte 35-40 gram \u015feker var&#8221;<\/p>\n<p>Gazl\u0131 i\u00e7eceklerle k\u0131sa s\u00fcrede y\u00fcksek miktarda \u015feker al\u0131nabildi\u011fine dikkati \u00e7eken Y\u0131ld\u0131z, &#8220;Bir kutu gazl\u0131 i\u00e7ecek t\u00fcketti\u011finizde 35-40 gram \u015feker alm\u0131\u015f oluyorsunuz. Bu eklenmi\u015f serbest \u015feker ile bir g\u00fcnl\u00fck hakk\u0131n\u0131z\u0131 zaten doldurmu\u015f oluyorsunuz.&#8221; uyar\u0131s\u0131nda bulundu.<\/p>\n<p>D\u00fcnya Sa\u011fl\u0131k \u00d6rg\u00fct\u00fc&#8217;n\u00fcn ya\u015fam boyunca serbest \u015feker t\u00fcketiminin s\u0131n\u0131rland\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131, t\u00fcm serbest \u015fekerlerden al\u0131nan enerjinin, g\u00fcnl\u00fck enerji (kalori) miktar\u0131n\u0131n y\u00fczde 10&#8217;unu ge\u00e7memesini \u00f6nerdi\u011fini an\u0131msatan Y\u0131ld\u0131z, bunun g\u00fcnl\u00fck 50 gram \u015fekere kar\u015f\u0131l\u0131k geldi\u011fini ancak s\u00f6z konusu miktar\u0131n \u00fcst s\u0131n\u0131r oldu\u011funu s\u00f6yledi.<\/p>\n<p>&#8211; &#8220;En \u00f6nemli ad\u0131mlardan biri etiket okuryazarl\u0131\u011f\u0131&#8221;<\/p>\n<p>Paketli ve i\u015flenmi\u015f g\u0131dalardaki \u015feker i\u00e7eri\u011fine dikkati \u00e7eken Y\u0131ld\u0131z, &#8220;Ni\u015fasta bazl\u0131 \u015fekerler end\u00fcstriyel olarak bir g\u0131dan\u0131n tad\u0131n\u0131 art\u0131rmak, tatland\u0131rmak i\u00e7in kolay ve ucuz y\u00f6ntemler. T\u00fcketti\u011finiz b\u00fct\u00fcn paketli, i\u015flenmi\u015f g\u0131dalar\u0131n i\u00e7inde, tatl\u0131 olmasa dahi ni\u015fasta bazl\u0131 \u015feker bulunabilir. Bu y\u00fczden markette raflardan paketli g\u0131da al\u0131rken \u00f6n\u00fcndeki reklama de\u011fil, arkas\u0131ndaki rakamlara bakmak gerekiyor. Toplumda ni\u015fasta bazl\u0131 \u015feker t\u00fcketimini azaltman\u0131n en \u00f6nemli ad\u0131mlar\u0131ndan biri etiket okuryazarl\u0131\u011f\u0131. Etiketi okumam\u0131z gerekiyor. Etikette sadece &#8216;\u015feker&#8217; yazm\u0131yor. \u015eeker olabilir, fruktoz olabilir, glukoz olabilir, glukoz-fruktoz olabilir, m\u0131s\u0131r \u015furubu olabilir.&#8221; ifadelerini kulland\u0131.<\/p>\n<p>Y\u0131ld\u0131z, etiketlerde porsiyon miktar\u0131 yerine \u00fcr\u00fcn\u00fcn 100 gram veya 100 mililitresindeki \u015feker miktar\u0131na bak\u0131lmas\u0131n\u0131 \u00f6nererek, t\u00fcketilen miktar artt\u0131k\u00e7a g\u00fcnl\u00fck \u015feker s\u0131n\u0131r\u0131n\u0131n kolayl\u0131kla a\u015f\u0131labilece\u011fini, paketli g\u0131dalar\u0131n m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funca s\u0131n\u0131rland\u0131r\u0131lmas\u0131 ve \u00fcr\u00fcnlerin besin de\u011ferlerinin incelenmesi gerekti\u011fini belirtti.<\/p>\n<p>&#8211; &#8220;Ni\u015fasta bazl\u0131 \u015feker gebelikte obezite ve metabolik hastal\u0131k riskini art\u0131r\u0131yor&#8221;<\/p>\n<p>Y\u0131ld\u0131z, gebelik d\u00f6neminde serbest ve eklenmi\u015f \u015feker t\u00fcketiminin anne ve bebek sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6nemine dikkati \u00e7ekerek, \u015fu ifadeleri kulland\u0131:<\/p>\n<p>&#8220;Gebelik bir kad\u0131n\u0131n hayat\u0131ndaki fizyolojik, do\u011fal en \u00f6nemli stres d\u00f6nemlerinden biri. Annenin yapt\u0131\u011f\u0131 her \u015fey bebe\u011fin hem anne karn\u0131ndaki sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 hem de daha sonraki, eri\u015fkin ya\u015flardaki hastal\u0131k durumunu etkileyebiliyor. Bu nedenle gebelerin serbest ve eklenmi\u015f \u015feker almamas\u0131 daha da \u00f6nemli. Ni\u015fasta bazl\u0131 \u015feker gebelikte al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda annenin obezite ve metabolik hastal\u0131k riskini art\u0131rd\u0131\u011f\u0131 gibi, \u015fekerin bebe\u011fe ge\u00e7mesiyle bebe\u011fin kilosunun olmas\u0131 gerekenden \u00e7ok daha fazla \u00e7\u0131kmas\u0131na, do\u011fumda hayati tehdit olu\u015fturabilecek problemlerin ve komplikasyonlar\u0131n geli\u015fmesine neden olabiliyor. Daha da \u00f6nemlisi epigenetik dedi\u011fimiz anne karn\u0131ndaki genetik programlamayla, \u00e7ocuk sa\u011fl\u0131kl\u0131 do\u011fsa dahi eri\u015fkin d\u00f6nemde kronik hastal\u0131k y\u00fck\u00fcn\u00fcn artt\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steren \u00e7al\u0131\u015fmalar var.&#8221;<\/p>\n<p>\u00d6zellikle \u00e7ocukluk d\u00f6neminde kazan\u0131lan al\u0131\u015fkanl\u0131klara dikkati \u00e7eken Y\u0131ld\u0131z, \u00e7ocuklarda tat duyusunun 3 ya\u015f\u0131na kadar geli\u015fti\u011fini hat\u0131rlatarak, \u015feker ve \u00e7ikolatan\u0131n \u00f6d\u00fcl ya da sevgi g\u00f6stergesi olarak sunulmas\u0131n\u0131n fazla \u015feker t\u00fcketimini al\u0131\u015fkanl\u0131\u011fa d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrebilece\u011fini de s\u00f6zlerine ekledi.<\/p><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ni\u015fasta bazl\u0131 \u015fekerin v\u00fccutta \u00e7ok h\u0131zl\u0131 emilmesi, karaci\u011fer d\u0131\u015f\u0131nda ba\u015fka yerde par\u00e7alanamamas\u0131, ins\u00fclin direncini tetiklemesi ve \u00f6zellikle tokluk hissini yeterince uyaramamas\u0131 nedeniyle zincirleme \u015fekilde sa\u011fl\u0131k problemlerine neden olabildi\u011fi, bunun ba\u015f\u0131nda da obezite gibi kronik hastal\u0131klar\u0131n geldi\u011fi bildirildi. Hacettepe \u00dcniversitesi T\u0131p Fak\u00fcltesi Endokrinoloji ve Metabolizma Bilim Dal\u0131 \u00d6\u011fretim \u00dcyesi Prof. Dr. Okan B\u00fclent Y\u0131ld\u0131z, AA muhabirine &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":148373,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[8495,40784,9006,36095,48192,17212,1013,14437,10603],"class_list":["post-148372","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-turkiye","tag-artiriyor","tag-bazli","tag-hastalik","tag-kronik","tag-nisasta","tag-obezite","tag-riskini","tag-seker","tag-tuketimi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/148372"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=148372"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/148372\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/wp-json\/wp\/v2\/media\/148373"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=148372"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=148372"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kibrishost.com\/tak\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=148372"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}